Kişisel İlişki Gününde Çocuk Teslim Alınmazsa Ne Olur?
Çocukla kişisel ilişki kurma hakkına sahip ebeveynin belirlenen gün ve saatte çocuğu teslim almaya gelmemesi, mahkeme kararını ilk olayda kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ancak mazeretsiz biçimde tekrarlanan gelmeme durumlarında Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğündeki dosya işlemden kaldırılabilir ve daha önce gönderilen teslim emri hükümsüz hâle gelebilir.
Hak Sahibi ve Yükümlü Ebeveyn Kimdir?
Çocukla kişisel ilişki kurulmasına ilişkin süreçte iki farklı taraf bulunur:
-
Hak sahibi, mahkeme kararıyla çocukla görüşme hakkı tanınan ebeveyndir.
-
Yükümlü, çocuğu belirlenen gün, saat ve yere getirmesi gereken ebeveyndir.
Hak sahibi ebeveynin, çocuğu görüşme merkezinden bizzat teslim alması ve kişisel ilişki süresi sonunda yine kendisinin teslim etmesi gerekir. Avukatın, arkadaşın veya akrabanın hak sahibi yerine çocuğu teslim alması kural olarak mümkün değildir.
Hak Sahibi Ebeveyn Gelmezse Mahkeme Kararı Kalkar mı?
Hayır. Hak sahibi ebeveynin bir kez teslim almaya gelmemesi, aile mahkemesince verilen kişisel ilişki kararını kendiliğinden kaldırmaz.
Ancak hak sahibi, teslim saatinden en az 48 saat önce çocuğu almaya geleceğini müdürlüğe bildirdiği hâlde haklı bir mazereti olmadan;
-
Art arda iki kez veya
-
Bir yıl içinde üç kez
teslim yerine gelmezse uzman ya da öğretmenin bildirimi üzerine dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilebilir. Bu durumda teslim emri hükümsüz hâle gelir ve karar taraflara tebliğ edilir. Mahkemenin kişisel ilişki kararı ile müdürlükteki uygulama dosyası birbirinden ayrıdır; işlemden kaldırılan, mahkeme hükmü değil müdürlük dosyası ve teslim emridir.
Bir Defa Gelmemek Yaptırım Doğurur mu?
Tek bir gelmeme durumu, kural olarak dosyanın işlemden kaldırılması için yeterli değildir. Ancak olay ilgili uzman tarafından tutanağa geçirilir. Tekrarlanan gelmeme hâlleri değerlendirilirken bu tutanaklar dikkate alınabilir.
Hak sahibi ebeveynin gelemeyeceğini mümkün olan en erken zamanda müdürlüğe bildirmesi önemlidir. Hastalık, kaza, ulaşımın kesilmesi veya zorunlu başka bir durum mazeret olarak ileri sürülebilir. Mazeretin haklı olup olmadığı somut olayın koşullarına göre uzman tarafından değerlendirilir. Müdürlük işlemi veya mazeret değerlendirmesi hakkında, öğrenme ya da tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde işlemi yapan müdürlüğün bulunduğu yer aile mahkemesine şikâyet başvurusu yapılabilir.
Çocuğun Görüşmeye Hazırlanıp Bekletilmesi Neden Önemlidir?
Kişisel ilişki düzenlemesi yalnızca ebeveynin hakkı olarak görülmemelidir. Türk Medeni Kanunu, kişisel ilişki belirlenirken çocuğun sağlık, eğitim ve ahlak bakımından yararlarının esas alınmasını öngörür. Çocuğun hazırlanmasına rağmen ebeveynin sürekli gelmemesi, çocukta hayal kırıklığı, reddedilme duygusu ve güvensizlik yaratabilir.
Tekrarlanan gelmeme davranışının çocuğun üstün yararına aykırı sonuç doğurması hâlinde velayet sahibi ebeveyn, kişisel ilişki düzeninin yeniden değerlendirilmesini aile mahkemesinden isteyebilir. Mahkeme görüşme günlerini, süresini veya uygulanma biçimini çocuğun güncel ihtiyaçlarına göre değiştirebilir.
Yükümlü Ebeveyn Çocuğu Geri Almaya Gelmezse Ne Olur?
Farklı bir ihtimal, kişisel ilişki süresi sona erdikten sonra çocuğun velayet sahibi veya yükümlü ebeveyn tarafından geri alınmamasıdır.
Çocuk, kişisel ilişki sonunda teslim yerine getirildiği hâlde yükümlü ebeveyne veya önceden bildirdiği kişiye teslim edilemiyorsa çocuk hak sahibi ebeveynde bırakılır. Bundan sonra yükümlü ebeveynin çocuğu hak sahibinden kendisinin alması gerekir. Yükümlü ebeveyn, kendisinin gelemeyeceği durumlarda çocuğu geri alacak kişiyi önceden müdürlüğe bildirebilir; bu kişinin ergin ve ayırt etme gücüne sahip olması çocuğun üstün yararına uygun kabul edilmektedir.
Velayet Sahibi Ebeveyn Çocuğu Getirmezse Ne Olur?
Velayet sahibi veya yükümlü ebeveyn çocuğu kişisel ilişki gününde belirlenen yere getirmezse hak sahibi, çocuğun yerleşim yerindeki Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğüne başvurabilir.
Yükümlüyle iletişim kurulamaması, çocuğu getirmeyeceğini bildirmesi veya belirlenen yere getirmemesi hâlinde müdürlük tarafından teslim emri gönderilir. Teslim emrinde çocuğun belirtilen gün ve saatte getirilmesi, haklı mazeretin önceden bildirilmesi ve emre aykırılık hâlinde disiplin hapsinin gündeme gelebileceği belirtilir.
Kişisel İlişki Süresi Erken Bitirilebilir mi?
Hak sahibi ebeveyn çocuğu mahkeme kararında belirtilen süreden önce geri vermek isterse yükümlü ebeveynin bunu kabul etmesi gerekir. Yükümlü ebeveyn kabul ederse çocuk kişisel ilişki süresi tamamlanmadan önce de teslim edilebilir.
Tarafların sürekli olarak karar dışına çıkması, çocuğun günlük düzenini bozuyorsa kişisel ilişki kararının güncel koşullara göre değiştirilmesi için aile mahkemesine başvurulması daha uygun olabilir.
Hukuki Bilgilendirme Notu: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Teslim işleminin sonuçları; mahkeme kararına, müdürlük dosyasının durumuna, gelmeme sayısına ve ileri sürülen mazeretin niteliğine göre değişebilir. Metin, somut olay bakımından hukuki görüş veya avukatlık hizmeti niteliğinde değildir.