MURİS MUVAZAASI DAVASI NASIL AÇILIR?

Muris Muvazaası Davası Nasıl Açılır?

Muris muvazaası davası, mirasbırakanın satış veya başka bir işlem görünümü altında yaptığı taşınmaz devrinin gerçekte bağış olduğu ve mirasçılardan mal kaçırma amacı taşıdığı iddiasıyla açılır. Davada genellikle tapu kaydının iptali ve miras hakkına uygun şekilde tescil talep edilir. Görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi, yetkili mahkeme ise taşınmazın bulunduğu yer mahkemesidir.

İlgili Kanun Maddeleri

• TBK m. 19: Muvazaalı işlemlerde gerçek irade
• TMK m. 706: Taşınmaz devrinin şekli
• HMK m. 2: Asliye hukuk mahkemesinin görevi
• HMK m. 12: Taşınmazın aynına ilişkin davalarda kesin yetki
• HMK m. 119: Dava dilekçesinin içeriği
• HMK m. 190: İspat yükü

Davadan Önce Hangi Belgeler Toplanmalıdır?

Dava açılmadan önce mümkün olduğunca:

• Güncel ve geçmiş tapu kayıtları,
• Resmî senet ve satış bilgileri,
• Mirasçılık belgesi,
• Ölüm ve nüfus kayıtları,
• Banka hareketleri,
• Taşınmazın işlem tarihindeki değerine ilişkin bilgiler,
• Devralanın gelir ve malvarlığına ilişkin deliller

belirlenmelidir.

Mirasçılık belgesi davacının mirasçı sıfatını; tapu kayıtları ise taşınmazın devir zincirini göstermesi bakımından önemlidir.

Dava Dilekçesinde Neler Bulunmalıdır?

Dilekçede özellikle:

• Mirasbırakanın kimliği ve ölüm tarihi,
• Davacının mirasçılık sıfatı,
• Taşınmazın tapu bilgileri,
• Devir tarihi ve devralan kişi,
• Görünürdeki işlem ile gerçek irade arasındaki fark,
• Mirasçılardan mal kaçırma amacını gösteren vakıalar,
• Deliller,
• Açık talep sonucu

gösterilmelidir.

Yalnızca “taşınmaz düşük bedelle satılmıştır” denilmesi yerine, bedelin neden gerçek olmadığı ve hangi delillerle ispatlanacağı açıklanmalıdır.

Görevli Mahkeme Hangisidir?

Muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davasında görevli mahkeme, dava değerine bakılmaksızın asliye hukuk mahkemesidir.

Davanın taşınmazın aynına ilişkin olması nedeniyle özel görevli başka bir mahkeme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesine başvurulur.

Yetkili Mahkeme Hangisidir?

Tapu iptali ve tescil talebi taşınmazın aynına ilişkindir. Bu nedenle dava taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır.

Birden fazla taşınmaz farklı mahkeme çevrelerinde bulunuyorsa yetki ve talepler her taşınmaz yönünden ayrıca değerlendirilmelidir.

Hangi Talepler İleri Sürülebilir?

Temel talep, muvazaalı devir nedeniyle tapu kaydının iptali ve miras hakkına uygun tescildir.

Somut olaya göre:

• Miras payı oranında tescil,
• Terekeye iade sonucunu doğuracak tescil,
• Tapu iptali mümkün değilse bedel veya tazminat,
• Haksız kullanım veya gelirler bakımından ek talepler

gündeme gelebilir.

Birbirinden farklı taleplerin hukuki dayanakları ve tarafları ayrıca gösterilmelidir.

İhtiyati Tedbir İstenebilir mi?

Dava sürerken taşınmazın başkasına devredilme tehlikesi varsa HMK’daki şartlar çerçevesinde tapu kaydına ihtiyati tedbir konulması talep edilebilir.

Tedbir kendiliğinden verilmez. Taşınmazın yeniden devri hâlinde hakkın elde edilmesinin zorlaşacağına ilişkin gerekçe ve deliller sunulmalıdır.

Dava Değeri Nasıl Belirlenir?

Dava değeri, davacının talep ettiği miras payına karşılık gelen taşınmaz değeri dikkate alınarak belirlenebilir. Harç ve yargılama giderleri talebin kapsamına göre hesaplanır.

Taşınmazın gerçek değeri yargılama sırasında keşif ve bilirkişi incelemesiyle belirlenebilir.

Sık Sorulan Sorular

Dava mirasbırakan hayattayken açılabilir mi?

Mirasçı sıfatı ölümle doğduğundan muris muvazaasına dayalı miras talebi kural olarak ölümden sonra ileri sürülür.

Bütün mirasçıların birlikte dava açması gerekir mi?

Her mirasçının talep hakkı ve dava konusu pay ayrı değerlendirilebilir. Terekenin tamamına ilişkin taleplerde miras ortaklığı hükümleri önem taşır.

Dava yalnızca tapuda malik görünen kişiye mi açılır?

Tapu iptal talebi kural olarak mevcut kayıt malikine yöneltilir. Devir zincirine ve ek taleplere göre başka kişiler de davada yer alabilir.

Sonuç

Muris muvazaası davasında görev, yetki, taraflar ve talep sonucu doğru belirlenmelidir. Tapu kayıtlarının yanında gerçek satış bedeli ve mirasbırakanın amacıyla ilgili somut vakıalar dilekçede açıklanmalıdır.