Uzaklaştırma Kararı Kaç Gün Sürer ve Nasıl Uzatılır?

6284 sayılı Kanun kapsamında verilen uzaklaştırma ve diğer tedbir kararları, ilk defasında en fazla altı ay için verilebilir. Bu süre, her kararın mutlaka altı ay süreceği anlamına gelmez. Aile mahkemesi olayın niteliğine, şiddet riskinin ağırlığına ve korunma ihtiyacına göre daha kısa bir süre belirleyebilir.

Kararın süresi sona erdiğinde uzaklaştırma tedbiri kendiliğinden devam etmez. Ancak şiddetin veya şiddet uygulanma tehlikesinin sürdüğü anlaşılırsa tedbirin süresi uzatılabilir, kapsamı değiştirilebilir ya da mevcut tedbirlerin aynen devamına karar verilebilir.

Uzaklaştırma Kararı En Fazla Ne Kadar Süreyle Verilebilir?

6284 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği uyarınca tedbir kararı ilk kez verilirken üst sınır altı aydır. Mahkeme bir hafta, bir ay, üç ay veya somut olayın gerektirdiği başka bir süre için de karar verebilir. Bu nedenle kararın başlangıç ve bitiş tarihleri, karar metninden dikkatle kontrol edilmelidir.

Uzaklaştırma kararı günlük dilde tek bir tedbir gibi kullanılsa da mahkeme aynı kararda birden fazla yükümlülük belirleyebilir. Şiddet uyguladığı ileri sürülen kişinin ortak konuttan uzaklaştırılması, korunan kişinin evine, iş yerine veya okuluna yaklaşmaması, iletişim araçlarıyla rahatsız etmemesi ve belirli yakınlara yaklaşmaması birlikte kararlaştırılabilir.

Her tedbirin aynı süreyle verilmesi zorunlu değildir. Mahkeme, olayın özelliklerine göre bazı önlemleri devam ettirirken başka bir tedbiri kaldırabilir veya değiştirebilir.

Uzaklaştırma Kararı Otomatik Olarak Uzar mı?

Hayır. Karar metninde gösterilen süre sona erdiğinde tedbir kendiliğinden yenilenmez. Şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesi devam ediyorsa uzatma ya da tedbirlerin aynen sürdürülmesi yönünde yeni bir değerlendirme yapılması gerekir. Bu değerlendirme korunan kişinin, ŞÖNİM’in, ilgili müdürlüğün veya kolluk görevlilerinin talebi üzerine yapılabileceği gibi gerekli durumlarda resen de gerçekleştirilebilir.

Koruma boşluğu oluşmaması bakımından uzatma talebinin mevcut karar sona ermeden önce yapılması daha güvenlidir. Karar süresi dolmuşsa ve risk devam ediyorsa yeniden tedbir talebinde bulunulmasına engel yoktur. Ancak eski kararın bitiş tarihi ile yeni kararın başlangıcı arasında geçen dönemde önceki kararın sağladığı yasakların yürürlükte olmayabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Uzaklaştırma Kararı Kaç Defa Uzatılabilir?

Kanunda tedbirlerin toplamda yalnızca belirli bir süre devam edebileceğine ilişkin açık bir üst sınır bulunmamaktadır. Buradan hareketle, şiddet tehlikesi devam ettiği sürece tedbirin birden fazla kez uzatılabilmesi mümkündür. Ancak her uzatma talebi, o tarihte mevcut risk koşullarına göre yeniden değerlendirilir. Bu sonuç, Kanun’un tehlikenin devamı hâlinde tedbirin süresinin veya şeklinin değiştirilmesine ya da aynen sürdürülmesine izin veren düzenlemesinden çıkarılmaktadır.

Dolayısıyla daha önce karar verilmiş olması, sonraki uzatma talebinin otomatik olarak kabul edileceği anlamına gelmez. Mahkeme;

• Riskin devam edip etmediğini,

• Önceki kararın ihlal edilip edilmediğini,

• Yeni tehdit veya takip davranışlarını,

• Tarafların güncel yaşam koşullarını,

• Mevcut tedbirlerin yeterli olup olmadığını

değerlendirerek karar verir.

Uzaklaştırma Kararının Uzatılması Nasıl Talep Edilir?

Uzatma talebi, uygulamada mevcut tedbir kararını veren aile mahkemesine, kararın dosya numarası belirtilerek yazılı dilekçeyle sunulabilir. Başvuruda mevcut kararın bitiş tarihi, şiddet tehlikesinin neden devam ettiği ve hangi tedbirlerin ne kadar süreyle sürdürülmesinin istendiği açıkça belirtilmelidir.

6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek hâkimden, mülkî amirden veya kolluktan talep edilebilir. Başvuru ayrıca ŞÖNİM, ilgili Bakanlık birimleri, kolluk görevlileri veya Cumhuriyet savcılığı aracılığıyla da ilgili mercilere ulaştırılabilir.

Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amiri tarafından müşterek konuttan uzaklaştırma ve korunan kişinin bulunduğu yerlere yaklaşmama gibi bazı önleyici tedbirler alınabilir. Bu kararların, alındıkları tarihi takip eden ilk iş günü içinde hâkimin onayına sunulması; hâkim tarafından yirmi dört saat içinde onaylanmayan kararların ise kendiliğinden kalkması öngörülmüştür.

Uzatma Talebinde Hangi Hususlar Açıklanmalıdır?

Dilekçede yalnızca “korkuyorum, karar uzatılsın” şeklindeki genel bir ifadeyle yetinilmemesi daha etkilidir. Tehlikenin devam ettiğini gösteren olaylar, mümkün olduğunca tarih sırasıyla ve somut biçimde açıklanmalıdır.

Örneğin şu hususlara yer verilebilir:

• Önceki tedbir kararının tarihi ve dosya numarası,

• Kararın süresi içinde gerçekleşen ihlaller,

• Yeni tehdit, hakaret veya takip davranışları,

• Israrlı telefon aramaları ve mesajlar,

• Eve, iş yerine veya okula gelme girişimleri,

• Kolluk tutanakları ve başvuru numaraları,

• Devam eden soruşturma veya ceza davaları,

• Silah, bağımlılık veya ciddi can güvenliği riski,

• Çocukların veya yakınların karşı karşıya kaldığı tehlike.

Koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığını gösteren delil veya belge sunulması zorunlu değildir. Önleyici tedbir kararlarının da Kanun’un amacını tehlikeye düşürecek biçimde geciktirilmemesi gerekir. Bununla birlikte mevcut mesajlar, tutanaklar, sağlık kayıtları veya ihlal belgelerinin sunulması, uzatma talebindeki güncel riskin değerlendirilmesini kolaylaştırabilir.

Mahkeme Yalnızca Süreyi mi Uzatır?

Mahkeme uzatma talebi üzerine yalnızca mevcut kararın süresini artırmakla sınırlı değildir. Şiddet riskinin niteliği değişmişse tedbirlerin kapsamını değiştirebilir, yeni bir tedbir ekleyebilir, bazı tedbirleri kaldırabilir veya mevcut kararın aynen devamına hükmedebilir.

Örneğin başlangıçta yalnızca iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme kararı verilmişken sonraki dönemde iş yerine gelme veya fiziki takip davranışları ortaya çıkmışsa yaklaşmama tedbirinin de eklenmesi talep edilebilir.

Çocukla kişisel ilişki kurulmasının risk oluşturduğu durumlarda görüşmenin refakatçi eşliğinde yapılması, sınırlandırılması veya gerekli hâllerde kaldırılması da mahkemeden istenebilecek önlemler arasındadır.

Tedbir Süresi Dolmadan İhlal Gerçekleşirse Ne Yapılmalıdır?

Uzaklaştırma veya yaklaşmama kararının ihlal edilmesi hâlinde en kısa sürede kolluğa başvurulmalı ve olayın tutanağa bağlanması istenmelidir. Mesaj, arama kaydı, kamera görüntüsü veya tanık bilgisi gibi mevcut deliller korunmalıdır.

Tedbir kararına aykırılık hâlinde, ihlalin niteliğine ve ağırlığına göre üç günden on güne kadar zorlama hapsine karar verilebilir. Aykırılığın tekrarı durumunda zorlama hapsinin süresi on beş günden otuz güne kadar olabilir; toplam zorlama hapsi süresi altı ayı geçemez.

Tedbirin ihlal edilmesi, aynı zamanda uzatma talebinde şiddet tehlikesinin devam ettiğini gösteren önemli bir olgu olarak ileri sürülebilir.

Uzaklaştırma Kararı Tebliğ Edilmeden Uygulanır mı?

Tedbir kararı korunan kişiye ve hakkında tedbir verilen kişiye tebliğ veya tefhim edilir. Bununla birlikte kararın ilgililere henüz tebliğ edilmemiş olması, tedbirin uygulanmasına engel değildir. Karar, niteliğine göre Cumhuriyet başsavcılığına, kolluğa veya ilgili kuruma gecikmeksizin gönderilir.

Zorlama hapsi bakımından ise hakkında tedbir kararı verilen kişiye, karara aykırılık hâlinde zorlama hapsi uygulanabileceğine ilişkin ihtarın yer aldığı kararın tebliğ veya tefhim edilmiş olması önem taşır.

Uzatma Talebi İçin Harç Ödenir mi?

6284 sayılı Kanun kapsamındaki başvurular, kararların uygulanması ve infazı için yapılan işlemlerden yargılama gideri, harç, posta gideri veya benzeri bir ücret alınmaz. Bu nedenle uzaklaştırma kararının uzatılması talebi de harca tabi değildir.

Uzatma Talebi Reddedilirse İtiraz Edilebilir mi?

Tedbir kararına, tedbirin kaldırılmasına veya talebin reddine karşı tefhim ya da tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir. İtirazı inceleyen merci, kararın kaldırılmasına, değiştirilmesine veya aynen devamına karar verebilir. İtiraz hakkında verilen karar kesindir.

Uzatma talebinin reddedilmesinden sonra yeni tehdit veya şiddet olayı meydana gelirse, yeni duruma dayanılarak yeniden tedbir başvurusu yapılabilir.

 

Hukuki Bilgilendirme Notu: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tedbir kararının süresi ve uzatılması; güncel şiddet riskine, mevcut kararın kapsamına, ihlal kayıtlarına ve yetkili makamın değerlendirmesine göre değişebilir. Acil tehlike hâlinde en yakın kolluk birimine veya 112 Acil Çağrı Merkezine başvurulmalıdır. Metin, somut olay bakımından hukuki görüş veya avukatlık hizmeti niteliğinde değildir.